Sürdürülebilir rafinaj, emisyon azaltım hedefleri ve yeşil hidrojen ekosisteminin endüstriyel ölçekte yaygınlaştırılması, enerji sektörünün dönüşüm ajandasında öncelikli sırada yer almaktadır. Türkiye'nin lider rafinaj şirketi Tüpraş, "Enerjimiz Geleceğe" mottosu doğrultusunda düşük karbonlu enerji teknolojilerine yönelik uluslararası Ar-Ge iş birliklerini güçlendirmektedir. Bu doğrultuda şirket, AB’nin Ufuk Avrupa Temiz Hidrojen Ortaklığı tarafından desteklenen HERMES (Hydrogen Efficient Purification Using Membranes in Industrial Gas Streams) projesinin ana saha ortaklarından biri oldu.
Dört ülkeden 7 küresel paydaşın katılımıyla 2025 yılında başlatılan HERMES projesi; endüstriyel proses gazlarından hidrojenin yüksek verimlilikle ayrıştırılmasını ve saflaştırılmasını sağlayan ileri membran (filtreleme) sistemlerine odaklanmaktadır. Geliştirilen bu yenilikçi çözümler, İtalya ve Türkiye'de kurulacak iki ayrı prototip tesiste doğrudan saha şartlarında test edilecek. Tüpraş Ar-Ge Merkezi liderliğinde İzmit Rafinerisi’nde yürütülecek pilot uygulamalar; karmaşık rafineri gaz karışımlarından hidrojenin geri kazanılması, enerji dengesinin optimize edilmesi ve ikincil ham madde verimliliğinin artırılması açısından kritik saha verileri sunacaktır.
Karbonsuzlaşma ve Temiz Hidrojen Liderliği
Projenin teknik çıktıları ve rafinerinin operasyonel entegrasyonu üzerine değerlendirmelerde bulunan Tüpraş Teknik Genel Müdür Yardımcısı Murat Şimşek, yürütülen Ar-Ge stratejisini şu sözlerle özetledi:
Stratejik Dönüşüm Planımız kapsamında yürüttüğümüz Ar-Ge projeleriyle yeni teknolojiler geliştirirken, enerji sektörünün geleceği için değer yaratma hedefiyle çalışıyoruz. İzmit Rafinerimizde testlerini gerçekleştireceğimiz HERMES Projesi ile yenilikçi hidrojen saflaştırma çözümleriyle ilgili teknik bilgi birikimimizi güçlendirmeyi ve ileri teknolojilerin geliştirilmesine katkı sağlamayı amaçlıyoruz. Böylece sanayinin karbonsuzlaşmasında ve enerji verimliliğinin artırılmasında öncü bir teknoloji olan temiz hidrojenin sektörümüzde yaygınlaştırılmasına liderlik edeceğiz.
HERMES projesinin pilot fazında elde edilecek geri kazanım verimi ve operasyonel performans göstergelerinin olumlu sonuçlanması durumunda, söz konusu membran saflaştırma sistemlerinin Tüpraş'ın tüm rafinaj operasyonlarında yaygınlaştırılması hedeflenmektedir.
