Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) Fizik Bölümü’nde lisans ve yüksek lisans eğitimini tamamlayan Dr. Fulya Kıroğlu, 2019 yılında Fulbright bursuyla ABD’ye giderek Northwestern Üniversitesi’nde astronomi doktorasına başladı. 2025 yılında doktorasını tamamlayan ve doktora sürecindeki kara delik araştırmalarıyla ABD basınında geniş yankı uyandıran Kıroğlu, hâlihazırda Northwestern Üniversitesi’ne bağlı Disiplinlerarası Astrofizik Keşif ve Araştırma Merkezi’nde (CIERA) doktora sonrası araştırmacı olarak görev yapıyor; aynı zamanda ABD Ulusal Bilim Vakfı (NSF) ve Simons Vakfı tarafından desteklenen Gökyüzü için Yapay Zekâ Enstitüsü’nde (SkAI) çalışmalarını sürdürüyor.
Fermi ve Nancy Grace Roman Teleskoplarıyla Erken Evren İncelemesi
Dr. Fulya Kıroğlu’nun NASA tarafından desteklenen iki projesi, evrenin gençlik dönemlerindeki yüksek enerjili astrofiziksel süreçlere odaklanıyor:
Fermi Gama Işını Uzay Teleskobu Projesi: İlk proje, Fermi Gama Işını Uzay Teleskobu aracılığıyla kara delikler ve yıldızlar arasındaki etkileşimlerin oluşturabileceği yüksek enerjili ışınım kaynaklarını araştırarak evrenin çok daha genç olduğu dönemlerdeki kara delikleri incelemeyi amaçlıyor.
Nancy Grace Roman Uzay Teleskobu Projesi: Teleskobun ilk gözlem dönemi kapsamında 374 başvuru arasından seçilen 118 programdan biri olan “Gaz Bakımından Zengin Erken Evrende Gelgit Parçalanma Olayları: Roman ile Kara Delik Büyümesine Yeni Bir Pencere” başlıklı ikinci projede ise kara deliklerin çevrelerindeki gaz ve yıldızlarla etkileşimleri üç boyutlu bilgisayar simülasyonlarıyla incelenecek ve teleskop gözlemleriyle karşılaştırılacak.
Araştırmalarının bilimsel önemini değerlendiren Dr. Fulya Kıroğlu, şu ifadeleri kullandı:
“Evrenin henüz çok genç olduğu dönemlerde bile dev kara deliklerin var olduğunu biliyoruz. Ancak bu kara deliklerin nasıl bu kadar hızlı büyüdüğü hâlâ astrofiziğin en önemli sorularından biri. Çalışmalarımızla kara deliklerin çevrelerindeki maddeyle etkileşimlerini modelleyerek Fermi ve Roman teleskoplarından elde edilecek gözlemlerin yorumlanmasına katkı sunmayı hedefliyoruz.”
Dr. Fulya Kıroğlu: “Bugün NASA Destekli Projeler Yürütmemde TEV’in Çok Büyük Katkısı Var”
Akademik yolculuğunda TEV bursunun kritik bir dönüm noktası olduğunu vurgulayan Kıroğlu, gelecek hedeflerini şöyle paylaştı:
“TEV bursu, eğitim hayatımın en kritik dönemlerinden birinde bana büyük bir güvence sağladı. Maddi kaygılar yerine derslerime ve araştırmaya odaklanabilmemi mümkün kıldı. Bunun ötesinde, bana duyulan güven ve destek benim için büyük bir umut kaynağı oldu. Bir sonraki adımlarımı cesaretle atabilmemi sağladı. Bugün NASA destekli projeler yürütüyor olmamda TEV’in maddi ve manevi desteğinin çok büyük katkısı var.
Birkaç yıl içerisinde öğretim üyesi olarak kendi araştırma grubumu kurmayı ve NASA ile çalışmalarımı daha da ileriye taşımayı planlıyorum. Genç Türk araştırmacıların yetişmesine katkı sunmak, deneyimlerimi onlarla paylaşmak ve tıpkı TEV’in bana olduğu gibi onlara umut olmak da benim için çok önemli.”
Kıroğlu, önümüzdeki dönemde yapay zekâ yöntemlerini astrofizik simülasyonlarıyla birleştirerek yıldızların ve kara deliklerin evrimini daha hızlı ve kapsamlı biçimde modelleyebilen araçlar geliştirmeyi hedefliyor.
Türk Eğitim Vakfı Hakkında
Eğitim ile güçlendirilmiş, yenilik ve değişime öncülük edecek nesillerin yetişmesine katkı sağlama vizyonuyla faaliyetlerini sürdüren Türk Eğitim Vakfı (TEV), 4 Mayıs 1967 tarihinde merhum Vehbi Koç'un önderliğinde eğitime gönül vermiş 205 Türk aydını tarafından kuruldu. Cumhuriyetin ikinci yüzyılında da eğitimde fırsat eşitliği misyonuyla çalışmalarını sürdüren TEV; kuruluşundan günümüze yurt içinde 340 bini aşkın burs ve 2.500 öğrenciye yurt dışı bursu sağlarken, 39 eğitim tesisi, Türk Eğitim Vakfı İnanç Lisesi ve İzmir, Trabzon ile Ankara’daki kız öğrenci yurtlarıyla gençlerin eğitim yolculuğunu desteklemeye devam ediyor.