TÜGİS’ten Gıda Okuryazarlığı Çağrısı
Türkiye Gıda Sanayii İşverenleri Sendikası (TÜGİS), gıda etiketlerinde yer alan tarih ifadelerine ilişkin bilgi karmaşasına dikkat çekerek tüketicilere bilinçli etiket okuma çağrısı yaptı.
TÜGİS, gıda güvenliği ve sürdürülebilir tüketim konusunda toplumsal farkındalığın artırılması gerektiğini vurgularken, özellikle “Son Tüketim Tarihi” ve “Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi” kavramlarının karıştırılmaması gerektiğine işaret etti.
TÜGİS Yönetim Kurulu Başkanı Kaan Sidar, bu farkın doğru anlaşılmasının hem tüketici sağlığı hem de gıda israfının azaltılması açısından kritik olduğunu belirtti.
Gıda İsrafını Azaltmanın Yolu Etiketi Doğru Okumaktan Geçiyor
Kaan Sidar, gıda israfının yalnızca ekonomik değil; çevresel ve toplumsal boyutları da olan önemli bir sorun olduğunu söyledi.
Tarladan fabrikaya, laboratuvar çalışmalarından enerji kullanımına kadar birçok aşamadan geçerek sofralara ulaşan gıdanın kullanılabilir durumdayken çöpe gitmesinin ciddi bir kaynak kaybı oluşturduğunu belirten Sidar, etiketlerdeki tarih ifadelerinin yanlış yorumlanmasının bu kaybı artırdığını ifade etti.
Sidar’a göre gıda israfıyla etkili mücadele için tüketicilerin ürün etiketlerini daha bilinçli okuması ve kalite kriterleri ile gıda güvenliği arasındaki farkı bilmesi gerekiyor.
Son Tüketim Tarihi ve Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi Arasındaki Fark
TÜGİS, tüketicilerin en sık karıştırdığı iki temel kavramı şöyle özetliyor:
İfade | Anlamı | Dikkat Edilmesi Gereken Nokta |
|---|---|---|
Son Tüketim Tarihi | Gıda güvenliği açısından kritik tarihi ifade eder. | Bu tarih geçtikten sonra ürün sağlık riski oluşturabilir. |
Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi | Ürünün tat, aroma, kıvam ve kalite özelliklerini ideal şekilde koruduğu süreyi gösterir. | Uygun koşullarda saklanan bazı ürünler bu tarihten sonra da tüketilebilir niteliğini koruyabilir. |
Sidar, özellikle et, süt ve soğuk zincirde muhafaza edilmesi gereken ürünlerde son tüketim tarihine hassasiyetle uyulması gerektiğini vurguladı.
“Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi”nin ise daha çok ürünün kalite özelliklerine işaret ettiğini belirten Sidar, bazı ambalajlı kuru gıdaların uygun saklama koşulları altında bu tarihten sonra da tüketilebilir durumda olabileceğini ifade etti.
“Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi Ürünün Tüketilebilir Niteliğini Vurgular”
Kaan Sidar, tarih ifadelerinin doğru yorumlanması gerektiğini belirterek şu değerlendirmede bulundu:
Belirli ürün gruplarında yer alan ‘Son Tüketim Tarihi’, gıda güvenliği açısından kritik bir eşik olarak kabul edilir ve bu tarihin aşılması sağlık riski doğurabilir. Özellikle et, süt ve soğuk zincirde muhafaza edilmesi gereken ürünlerde tüketim tarihine hassasiyetle uyulması gerekiyor.
Sidar, “Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi”nin ise farklı bir anlam taşıdığını belirterek sözlerini şöyle sürdürdü:
‘Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi’ daha çok gıdanın tat, aroma, kıvam ve benzeri kalite unsurlarının ideal seviyede korunduğu süreyi ifade eder. Uygun koşullarda depolanan bazı ambalajlı kuru gıdalar, bu tarihin ardından da tüketilebilir niteliğini koruyabilir.
Bu noktada ürünün doğru koşullarda saklanmış olması, ambalajının zarar görmemesi ve herhangi bir bozulma belirtisi taşımaması temel kriterler arasında yer alıyor.
Gıda Güvenliği ve İsrafla Mücadele Birlikte Ele Alınmalı
TÜGİS, gıda güvenliği ile gıda israfıyla mücadelenin birbirinden ayrı düşünülmemesi gerektiğini vurguluyor.
Sidar, birçok ülkede ürün etiketlerine yönelik farkındalık çalışmalarının yürütüldüğünü ve bu çalışmaların hem halk sağlığını korumayı hem de önlenebilir israfı azaltmayı hedeflediğini belirtti.
Türkiye’de de Tarım ve Orman Bakanlığı’nın toplumu bilgilendirmeye yönelik faaliyetleri hassasiyetle yürüttüğünü kaydeden Sidar, “TÜGİS olarak, tüketicilerin ürün etiketlerini daha bilinçli okumasını destekleyen bu uygulamaları son derece değerli buluyoruz” dedi.
TÜGİS’ten Tüketicilere Bilinçli Tüketim Önerileri
TÜGİS, tüketicilerin gıda güvenliği konusunda daha bilinçli hareket edebilmesi için bazı temel noktalara dikkat edilmesi gerektiğini belirtiyor:
Ürün ambalajındaki tarih ifadeleri dikkatle okunmalı.
Son Tüketim Tarihi ve Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi arasındaki fark bilinmeli.
Gıdalar önerilen muhafaza koşullarında saklanmalı.
Ambalajı zarar görmüş ürünler tercih edilmemeli.
Görünüm, tat veya koku açısından bozulma işareti taşıyan ürünler tüketilmemeli.
Kalite kaybı ile gıda güvenliği riski arasındaki ayrım doğru yapılmalı.
Sidar, güvenli şekilde değerlendirilebilecek ürünlerin gereksiz yere israf edilmemesinin büyük önem taşıdığını belirterek, “Üretilen her gıda; su, enerji, tarımsal emek ve ekonomik kaynak kullanılarak sofralara ulaşıyor” ifadelerini kullandı.
TÜGİS Hakkında
Türkiye’nin ilk işveren sendikalarından biri olan TÜGİS, aynı zamanda Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu’nun (TİSK) kurucu üyeleri arasında yer alıyor.
Üyeleri arasında Türkiye’nin önde gelen gıda üreticilerinin bulunduğu TÜGİS, 1961 yılından bu yana Türk gıda sanayiinin gelişmesi, sosyal diyaloğun güçlenmesi, çalışma barışının desteklenmesi ve sektörün uluslararası rekabet gücünün artırılması için çalışmalar yürütüyor.
