Viral enfeksiyonlara karşı etkili olmayan antibiyotiklerin gereksiz veya uygunsuz kullanımı, bakterilerin zamanla direnç kazanmasına yol açarak enfeksiyonların tedavisini zorlaştırıyor. 100’den fazla ülkenin verilerine dayanan DSÖ raporu, bakteri-antibiyotik eşleşmelerinin yüzde 40’ından fazlasında direnç oranlarının arttığını ve yıllık ortalama artışın yüzde 5 ila 15 arasında seyrettiğini ortaya koyuyor. Sağlık Bakanlığı tarafından yayımlanan Antimikrobiyal Direnç ile Mücadele Ulusal Eylem Planı 2026–2030 verilerine göre ise Türkiye’de her 1.000 kişi başına günlük antibiyotik tüketimi 2022 yılında 34,2 doz iken 2023 yılında 41,1 doza yükselerek OECD ortalamasının üzerinde seyretti.
Berna Ünses: “Doğru Test Sonucu, Hekimlerin En Uygun Tedaviyi Seçmesine Yardımcı Oluyor”
Dünya Antimikrobiyal Farkındalık Haftası vesilesiyle değerlendirmelerde bulunan Beckman Coulter Diagnostik Türkiye Genel Müdürü Berna Ünses, şu ifadeleri kullandı:
“Antibiyotik direnci, bugün tedavi edebildiğimiz enfeksiyonların gelecekte çok daha zor tedavi edilmesi riskini beraberinde getiriyor. Bu nedenle antibiyotiklerin doğru kullanılması, hepimizin sağlığını ilgilendiren bir konu. Bu mücadelede laboratuvarların ve laboratuvar testlerinin önemli bir rolü bulunuyor. Çünkü doğru test sonucu, hekimlerin doğru tanıyı koymasına ve en uygun tedaviyi seçmesine yardımcı olurken elde edilen veriler de dirençli bakterilerin yayılımının izlenmesinde kullanılıyor. Bakteriyel ve viral enfeksiyonların mümkün olduğunca erken ve doğru şekilde ayırt edilmesi, antibiyotiklerin daha akılcı kullanılmasına katkı sağlayabilir. Beckman Coulter Diagnostik olarak geliştirdiğimiz teknolojilerle laboratuvarların bu alandaki çalışmalarını destekliyoruz.”
Tanıdan Tedaviye Uzanan Süreçte Laboratuvar Teknolojilerinin Rolü
Akılcı antibiyotik kullanımını destekleyen tanı sürecinde farklı laboratuvar çözümleri klinik karar mekanizmalarına doğrudan katkı sağlıyor:
Bakteriyel ve Viral Enfeksiyonların Erken Ayrımı: Benzer semptomlarla seyreden bakteriyel ve viral enfeksiyonların erken dönemde hızlı ve doğru şekilde ayırt edilmesine yardımcı olan testler, hekimlere klinik değerlendirmelerini destekleyen objektif veriler sunarak antibiyotik kullanımının gerekli olup olmadığını belirlemelerini kolaylaştırıyor.
Bakteri Tanımlama ve Antimikrobiyal Duyarlılık Testleri: Bakteriyel enfeksiyonlarda etken bakterinin belirlenmesini ve hangi antibiyotiklere duyarlı ya da dirençli olduğunun tespit edilmesini sağlayan sistemler, bakterilerin çoğalmasını durdurmak için gereken en düşük antibiyotik konsantrasyonunu da ölçerek en uygun tedavinin seçilmesine yol gösteriyor.
Dijital İzleme ve Veri Yönetimi: Beckman Coulter Diagnostik’in laboratuvar yazılımları, test sonuçlarının kayıt altına alınmasını ve antibiyotik direncine ilişkin verilerin izlenmesini kolaylaştırarak tanıdan tedaviye uzanan süreci uçtan uca destekliyor.